Wyjaśnienia oskarżonego i podejrzanego: odmowa, milczenie i kłamstwo

Wyjaśnienia oskarżonego i podejrzanego: odmowa, milczenie i kłamstwo

Oskarżony ma prawo składać wyjaśnienia; może jednak bez podania powodów odmówić odpowiedzi na poszczególne pytania lub odmówić składania wyjaśnień. Obecny przy czynnościach dowodowych oskarżony ma prawo składać wyjaśnienia co do każdego dowodu. Oskarżonego (podejrzanego) należy pouczyć nie tylko o prawie odmowy składania wyjaśnień lub odpowiedzi na poszczególne pytania oraz że może to uczynić bez podania przyczyny odmowy, ale także o tym, że taka jego postawa nie będzie miała żadnych ujemnych skutków procesowych dla niego. Skoro odmowa złożenia wyjaśnień lub udzielenia odpowiedzi na poszczególne pytania jest prawem oskarżonego, to skorzystanie z tego prawa nie może być poczytane za okoliczność obciążającą.  Jeżeli oskarżony, nie pouczony o prawie odmowy składania wyjaśnień, w złożonych wyjaśnieniach przyzna się do sprawstwa zarzucanego mu czynu albo poda okoliczności niekorzystne dla jego interesów procesowych, to te jego wypowiedzi nie będą mogły stanowić dowodu.

Nieprzyznawanie się do winy jest prawem oskarżonego zagwarantowanym przepisami. Odmowa przyznania się do stawianego zarzutu mieści się w granicach prawa do obrony, służącego oskarżonemu. Dopóki zaś obrona mieści się w granicach przysługujących mu uprawnień, dotąd nie będzie powodu do wyciągania z niej wniosków niekorzystnych dla niego, w szczególności co do wymiaru kary.

Możliwość złożenia wyjaśnień na piśmie stanowi uprawnienie podejrzanego w toku postępowania przygotowawczego, o istnieniu którego prowadzący postępowanie nie ma obowiązku poinformować (pouczyć) podejrzanego czy jego obrońcy.W postępowaniu przygotowawczym oskarżonemu należy, na jego żądanie lub jego obrońcy, umożliwić w toku przesłuchania złożenie wyjaśnień na piśmie. Przesłuchujący podejmie w tym wypadku środki zapobiegające porozumieniu się oskarżonego z innymi osobami w czasie spisywania wyjaśnień. Umożliwienie podejrzanemu złożenia wyjaśnień na piśmie oznacza obowiązek po stronie organu prowadzącego postępowanie przygotowawcze stworzenia warunków technicznych, w tym dostarczenie podejrzanemu materiałów pisarskich. Podejrzanemu należy pozostawić odpowiedni czas na sporządzenie wyjaśnień na piśmie, stosowny do potrzeby wypowiedzenia się podejrzanego w danej sprawie.

Przesłuchujący może z ważnych powodów odmówić zgody na złożenie przez oskarżonego wyjaśnień na piśmie. Pisemne wyjaśnienia oskarżonego, podpisane przez niego, z zaznaczeniem daty ich złożenia, stanowią załącznik do protokołu. Prawo skazanego do odmowy odpowiedzi na poszczególne pytania lub do odmowy składania wyjaśnień, służy oskarżonemu w każdym stadium postępowania karnego i w każdym stadium tego postępowania może on z tego prawa zrezygnować, mimo że uprzednio oświadczył, że odmawia odpowiedzi na pytania lub odmawia składania wyjaśnień.

Przyznanie się oskarżonego do winy, nawet nieodwoływane, musi być oparte na rozważeniu całokształtu okoliczności zawartych w jego wyjaśnieniach. Nie można, przy dokonywaniu tej oceny, ograniczyć się jedynie do oświadczeń oskarżonego o przyznaniu się do winy w sytuacji, gdy treść dalszych jego wyjaśnień, czy deklaracje - nawet rozwinięte, poddają ten fakt w wątpliwość. Co więcej, ocena każdego dowodu, również z wyjaśnień oskarżonego, jako pozostawiona sądowi orzekającemu, musi być dokonywana, z przekonaniem że oskarżony nie popełnił zarzuconego mu czynu.  Przyznanie się do winy czy też przejawianie krytycznego stosunku do popełnionego przestępstwa może, i z reguły powinno być, postrzegane jako okoliczność łagodząca.

W przypadku jakichkolwiek pytań bądź wątpliwości, pozostajemy do Państwa dyspozycji, prosimy przejść do zakładki kontakt.

Z wyrazami szacunku.

Wyjaśnienia oskarżonego i podejrzanego: odmowa, milczenie i kłamstwo
5 (100%) 21 votes

Dodaj komentarz